stopnie harcerskie
- Harcerka i harcerz przystępują do zdobywania stopni odpowiednich do etapu swojego rozwoju.
- Zadania na stopnie ochotniczki/młodzika, tropicielki/wywiadowcy harcerki i harcerze realizują głównie przez aktywny udział w życiu drużyny. Nad ich zdobywaniem czuwają opiekunowie, którymi są zgodnie ze zwyczajem środowiska, np. zastępowi, przyboczni, drużynowy.
- Zdobywanie stopni pionierki/odkrywcy, samarytanki/ćwika poprzedza sformułowanie przez harcerkę i harcerza indywidualnych zadań zgodnych z ideą i wymaganiami danego stopnia. W sformułowaniu tych zadań pomagają im opiekunowie, zgodnie ze zwyczajem środowiska, np. zastępowi, przyboczni, drużynowy.
- Zdobycie stopni harcerki orlej/harcerza orlego i harcerki Rzeczypospolitej/harcerza Rzeczypospolitej wymaga ułożenia indywidualnej próby na stopień. Planowanie i realizację prób na te stopnie wspiera opiekun próby. Może nim być harcerz w stopniu równym zdobywanemu albo wyższym lub instruktor (w przypadku stopnia harcerki orlej/harcerza orlego w stopniu przewodnika, a w przypadku stopnia harcerki Rzeczypospolitej/harcerza Rzeczypospolitej minimum w stopniu podharcmistrza).
- W szczególnych przypadkach drużynowy może dostosowywać wymagania stopnia do indywidualnych możliwości harcerki i harcerza (np. zdrowotnych), specyfiki pracy drużyny, warunków środowiska itp.
- Przy zamknięciu próby należy wziąć pod uwagę realizację wymagań na stopnie i postawę harcerki/harcerza.
- Decyzje w sprawie zatwierdzenia programu próby oraz o przyznaniu stopnia podejmują: w drużynie harcerskiej - drużynowy przy współudziale rady drużyny
- w drużynie starszoharcerskiej - rada drużyny
- w drużynie wędrowniczej - członkowie drużyny zgodnie z konstytucją drużyny Program próby musi być zapisany w karcie próby.
- Do prowadzenia prób HO i HR (zatwierdzenia programu próby oraz podjęcia decyzji o przyznaniu stopnia) można powołać kapitułę stopni przy drużynie, szczepie, związku drużyn lub hufcu. W skład kapituły mogą wchodzić tylko posiadający ten stopień harcerze i instruktorzy. Kapituła składa się przynajmniej z trzech członków. Szczegółowe zasady funkcjonowania kapituły określają członkowie kapituły, a zatwierdza komendant jednostki, przy której działa kapituła.
- Decyzje o otwarciu próby, zamknięciu i przyznaniu stopnia ogłasza drużynowy w rozkazie.
- Podsumowanie realizacji próby może odbywać się w sposób przyjęty w danym środowisku, np. bieg harcerski, ocena przez kapitułę stopni.
- Zdobycie stopnia potwierdza się wpisem do książeczki harcerskiej i oznaczeniem na pagonach (lub patkach w drużynach wodnych) munduru harcerskiego:
- ochotniczka i młodzik - jedna belka,
- tropicielka i wywiadowca - dwie belki,
- pionierka i odkrywca - jedna krokiewka
- samarytanka i ćwik - dwie krokiewki
- harcerka orla i harcerz orli - jedna gwiazdka
- harcerka Rzeczypospolitej i harcerz Rzeczypospolitej - dwie gwiazdki.
- Dodatkowo stopnie można oznaczać nabiciem na krzyżu harcerskim:
- pionierka i odkrywca - srebrna lilijka,
- samarytanka i ćwik - złota lilijka,
- harcerka orla i harcerz orli - złota lilijka i złoty okrąg,
- harcerka Rzeczypospolitej i harcerz Rzeczypospolitej - złote: lilijka, okrąg i wieniec.